14 Kasım 2018 Çarşamba Saat:
22:29
28-09-2018
  

Hangi Mezhebin Nüfusu Ne Kadar?

Küçük bir ada ülkesi olan Bahreyn’in bir buçuk milyonluk nüfusunun da % 80’i Şiilerden oluşmaktadır. Ancak Bahreyn’i Sünni azınlığa mensup el-Halife adlı bir kral yönetmektedir.

Facebook da Paylaş

 

 

 

Ehlader Araştırma Bölümü

 

Cemil Kılıç

 

İslam dünyasında son dönemde maalesef mezhep savaşları niteliğinde çatışmalar oluyor. Peki, dünya Müslümanlarının mezhepsel dağılımı nedir? Müslümanların ne kadarı Sünni, ne kadarı Şiilerden oluşuyor? Güç dengesini anlamak için nüfus, elbetteki tek gösterge değildir ama yine de en önemli unsurlardan biridir.

 

Yaklaşık 7 milyarlık bir nüfusun yaşadığı dünyada %32 ile Hıristiyanlar birinci sırada iken % 24 ile de Müslüman nüfusu ikinci sırada bulunmaktadır. Geriye kalan nüfusun büyük bölümünü ise Budist ve Hindu nüfus oluşturuyor. Bu arada hiçbir dine mensup olmadığını belirtenlerin de önemli bir yekûn tuttuklarını belirtelim; dünya nüfusunun yaklaşık % 20’si...

 

Bütün dünyada Müslümanların nüfusu 1 milyar 700 milyon civarında. Ancak diğer dinlere mensup olanlar gibi Müslümanlar arasında da tek bir dinî yorum yok. Sünni ve Şii olmak üzere iki ana İslam mezhebinden söz etmek mümkün. Bu iki kategoriye dâhil edilemeyen sayıca daha az Müslüman topluluklar da mevcut. Umman ve Tanzanya’da az sayıda bir nüfusa sahip, Hariciliğin günümüzdeki uzantısı olan İbadiyye mezhebi de bu kabildendir. Belki Dürzî nüfusu, ayrıca Hindistan ve Pakistan’da taraftarları bulunan Kadiyanileri de iki ana kategorinin dışında addetmek isabetli olacaktır.

 

Sünniler itikadi olarak Maturidî ve Eş’arî, amelî ve fıkhî olarak da Hanefî, Şafiî, Malikî ve Hanbelî olmak üzere çeşitli alt mezheplere ayrılsalar da üst şemsiye kimlik olarak Sünnilik baskın karakter arz eder. Bununla birlikte Hanefiler genel Sünni nüfusun yarıdan fazlasını oluşturmaktadır.

 

Şiilere Gelince...

 

Ülkemizde Caferilik olarak da bilinen Şiilik’in Zeydilik ve İsmailîlik gibi iki ayrı grubu da vardır. Ancak Caferiler genel Şii nüfusun büyük çoğunluğunu teşkil ediyorlar.

 

1969 yılında kurulan İslam Konferansı Örgütü’ne BM tarafından henüz bağımsız bir devlet olarak tanınmayan Filistin’le birlikte 57 ülke üye bulunmaktadır. Daha sonra adını İslam İşbirliği Teşkilatı olarak değiştiren örgüte Sünni veya Şii nüfusun çoğunlukta olduğu bütün Müslüman ülkeler üyedirler. Örgüte Müslüman nüfusun çoğunlukta olmadığı bazı ülkeler de üyedirler. Sözgelimi; Benin (Müslüman nüfus %17), Burkina Faso (Müslüman nüfus %20), Fildişi Sahili (Müslüman nüfus % 24), Gabon (Müslüman nüfus % 3) Gine Bissau (Müslüman nüfus %30), Guyana (Müslüman nüfus %10), Mozambik (Müslüman nüfus %17), Surinam (Müslüman nüfus % 18), Uganda (Müslüman nüfus % 15), Togo (Müslüman nüfus %20).

 

 

Ayrıca önemli ölçüde Müslüman nüfus barındıran Rusya ve Tayland bazı ülkeler de örgüte gözlemci üye statüsündedirler. Nüfusunun % 98’i Müslüman olduğu halde bağımsızlığı tanınmadığı için KKTC de gözlemci üye konumundadır.

 

57 ülke arasında sadece beş ülkede Şii nüfus çoğunluktadır. Bunlar; İran, Irak, Azerbaycan, Lübnan ve Bahreyn’dir. İran’ın 80 milyonu aşkın nüfusunun % 90’ından fazlası Şii’dir. Aynı şekilde yaklaşık 10 milyon nüfusu bulunan Azerbaycan’ın da %90’ı Şii’dir. 34 milyonluk nüfusu olan Irak’ın da % 65’i Şiilerden oluşmaktadır. Arapların Basra Körfezi, İranlıların Fars Körfezi dedikleri körfezde küçük bir ada ülkesi olan Bahreyn’in bir buçuk milyonluk nüfusunun da % 80’i Şiilerden oluşmaktadır. Ancak Bahreyn’i Sünni azınlığa mensup el-Halife adlı bir kral yönetmektedir.

 

Çoğunluğu oluşturmasalar da ciddi bir Şii nüfus barındıran İslam ülkeleri hakkında da bilgi verelim.

 

27 milyon nüfusu olan Yemen’in % 42’si Şiilerden oluşmaktadır.

 

170 milyona yakın nüfusu olan Pakistan’ın % 30’u Şii’dir.

 

30 milyon nüfusu olan Afganistan’ın % 20’si Şii’dir.

 

3 milyona yakın nüfusu olan Kuveyt’in % 35’şi Şii’dir.

 

25 milyon nüfusu olan Suudi Arabistan’ın % 12’si Şii’dir.

 

20 milyona yakın nüfusu olan Suriye’nin % 17’si Şii Nusayri’dir.

 

Ayrıca 1 milyarı aşkın nüfusundan 160 milyonunun Müslüman olduğu Hindistan’da da Müslüman nüfusun % 35’i Şiidir.

 

Ülkemizde de TBMM’nin 2010 raporuna göre yaklaşık 3 milyon kadar yani ülkemizin %4’ü gibi ufak bir diliminde yer alan bir Şii nüfus yer alıyor. Bu Şii nüfus çoğunlukla Kars, Ardahan, Iğdır, İstanbul, Bursa, Erzurum, Ankara, İzmir’de yaşıyor. Ayrıca Türkiye’de en az 13 – 15 milyon civarında Alevi nüfus da vardır. (Elbette bu rakamlar yapılan kesin bir istatistik olmadığı için daha da yüksek çıkabilir.)

 

Diğer ülkelerdeki Şii nüfusları da kattığımızda bugün dünyada yaklaşık 250 - 300 milyon civarında Şii nüfus yaşamaktadır.

 

Sünni nüfus ise yaklaşık 1 milyar 350 milyon civarındadır.

 

Görüleceği üzere İslam dünyasının yaklaşık %79 - 80’i Sünni, %16 – 17’si ise Şii’dir. %3 – 4 civarında da bu iki kategoriye dâhil edilemeyen Müslüman nüfustan bahsetmek mümkündür.

 

Bu arada hemen belirtelim ki 300 milyonluk Şii nüfusun içinde yaklaşık 50 milyon civarında Türk Şii vardır. İran, Azerbaycan ve Irak’taki Şii varlığı önemli ölçüde Azeri – Türkmen Şiilerden meydana geliyor.

 

Şii dünyasının tartışmasız öncüsü İran’dır. Sünni dünyada ise net bir biçimde öne çıkan bir ülkeden bahsetmek pek mümkün olmamakla birlikte Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır’ın bu konuda yarıştıkları söylenebilir.

 

Evet, nüfus dengesi bu şekildeyken ezici çoğunluğa sahip Sünni dünyasına keskin bir Şii karşıtlığının pompalanması, yalnızca, emperyalist ülkelerin İslam dünyası üzerindeki sömürüye dayalı hedefleriyle açıklanabilir.

 

İslam dünyasının mezhepçi politikalardan kurtulması ve emperyalizme karşı sarsılmaz bir birlik oluşturması samimi temennimizdir. Çare; Muhammedî İslam’ın birleştirici bayrağı altında toplanmaktır.

 

ODA TV

 

 

Facebook da Paylaş
YORUMLAR
Henüz Yorum Yok !
Kategorideki Diğer Haberler