29 Mayıs 2017 Pazartesi Saat:
00:54
31-03-2017
  

Humus, Bağış, Hediye ve Miras

Humus (Bağış, Hediye, Mihir ve Miras) (Ayetullah Seyit Ali Hamanei)

Facebook da Paylaş


 

Soru 860: Bağışta ve bayram hediyesinde humus  var mıdır?

Cevap: Bağış ve hediyede humus yoktur. Fakat, yıllık ihtiyacından fazlasının humusunu vermesi ihtiyaten müstehaptır.

Soru 861: Bankaların ve karz-ı hasen kurumlarının (faizsiz borç verme alanında çalışan mali kurumların) kendi müşteri ve üyelerine verdiği ödüllerde humus var mıdır? Yakın akraba ve tanıdıklar tarafından verilen parasal hediyelerde de humus var mıdır?

Cevap: Çok değerli olmayan ödül ve hediyelerde humus farz değil. çok değerli olan hediye ve ödüllerde ise, humusun farz olması uzak bir ihtimal değildir.

Soru 862: Şehit Kurumu'nun şehit ailelerine verdiği paranın yıllık ihtiyaçlarından fazla kalan miktarında humus var mıdır?

Cevap: Şehit Kurumu'nun şehit ailelerine verdiği hediyelerde humus yoktur.

Soru 863: Baba, kardeş ve akrabanın verdiği harçlık hediye sayılır mı? Harçlık veren şahıs malının humusunu vermeyen birisi ise harçlığı alan şahsın aldığı miktarın humusunu vermesi gerekir mi?

Cevap: Bağış ve hediyenin gerçekleşmesi onları veren şahsın kastına bağlıdır. Eğer kendilerine verilen harçlıkda humusun lazım gelip gelmediği hususunda kesin bilgileri yoksa onun humusunu vermeleri farz değildir.

Soru 864: Kızıma çeyiz olarak verdiğim dâireye humus lazım gelir mi?

Cevap: Kızınıza bağışta bulunduğunuz dâirede bu bağış sizin maddi durumunuza göre örfen normal karşılanırsa humus yoktur.

Soru 865: İnsanın, kendi malını üzerinden bir yıl geçmeden hanımına hediye etmesi, hanımının o malı ev alımı veya başka ihtiyaçlarında kullanmak için biriktireceğini bildiği takdirde caiz midir?

Cevap: Bu işi yapması caizdir. Hanımına bağışta bulunduğu mal, örfen onun maddi durumuna uygun miktarda olur ve humus vermekten kaçmak kastıyla da olmazsa onda humus yoktur.

Soru 866: Eşler, mallarına humus lazım gelmemesi için, humus yılı tamamlanmadan yıllık kazançlarını birbirlerine hediye ediyorlar. Bu konuda hüküm nedir?

Cevap: Humustan kaçmak için bu şekilde bağış yapmakla üzerlerine farz olan humus kalkmaz. Ama gerçekten hediye etme niyetleri olursa, bu durumda örfen onların durumlarına uygun sayılan miktarı hariç, bu şekilde bağış yapmakla (hediye vermekle) üzerlerine farz olan humus kalkmaz.

Soru 867: Müstehap hac masrafları için bir meblağ şirkete yatıran bir şahıs Beytullah'ı ziyarete muvaffak olmadan vefat ediyor. Bu paranın hükmü nedir? Bu durumda ölen şahsın yerine naip tutularak müstehap haccın yerine getirilmesi ve bu paranın humusunun verilmesi farz mıdır?

Cevap: Para karşılığında şirketten aldığı belge (kazandığı hak) şu anki değeri ile onun mirasından sayılır. Eğer ölen şahsın boynunda hac mükellefiyeti yoksa bu parayı hacca naip  göndermekte kullanmak farz değildir. şahsın hac seferi için humusu çıkarılmamış ticaret kazancından verdiği para, şirket ile şahıs arasındaki anlaşma gereği bu yolculuğun karşılığı veya ücreti olarak ödenmişse onda humus yoktur. çünkü bu takdirde, o para ölen şahısın yıllık giderinden sayılır.

Soru 868: Babadan oğluna bağış veya miras yolu ile bir bağ kalıyor. Bağ hediye ya da miras olarak oğla devredildiğinde yüksek bir değere sahip değildi, şimdi değeri yükselmiştir; acaba, fiyat artışı sonucu meydana gelen bu değer artışında humus var mıdır?

Cevap: Değerleri sonradan yükselse bile hediye ve mirasta humus yoktur.

Soru 869: Sigorta şirketinin bana borcu var; tedavi masrafı olan bu parayı anlaşmaya göre bana ödeme yapması gerekiyor. Acaba, bu parada humus var mıdır?

Cevap: Sigortanın kefalet olarak ödediği malda humus yoktur.

Soru 870: İleride gereken evlilik eşyaları almak için kendi maaşımdan biriktirdiğim nakit paraya humus lazım gelir mi?

Cevap: Maaşınızdan biriktirdiğiniz nakit paranın, evlenmek için gerekli olan eşyaları almak için olsa bile humus yılının başında humusunu vermeniz farzdır.

Soru 871: İmam Humeyni'nin Tahrir'ul-Vesile adlı fıkıh kitabında "kadının mihrinde humus yoktur" denilmekte. Fakat, bu hüküm peşin verilen mihrde mi, süreli olan mihrde mi olduğu açıklanmamıştır. Bu konuyu açıklar mısınız?

Cevap: Ne peşin mihrde (mihr-i muaccelde) ve ne de süreli mihrde (mihr-i müeccelde) humus yoktur. Bunun para veya mal olması da fark etmez.

Soru 872: Devlet, bayram öncesi memurlara bayramlık olarak az bir karşılıkla ev eşyası veya gıda maddeleri veriyor. Bunlardan bir kısmı yılbaşına kadar elimizde kalıyor. "Memurlara verilen karşılıksız bayramlıkta (hediye olduğu için) humus yoktur". Fakat bize verilen bu mallar tam anlamıyla hediye sayılmaz; çünkü, bunların karşılığında bir miktar para veriyoruz. Acaba o mallar için verdiğimiz para miktarına mı, yoksa onun tam değerine mi humus lazım gelir?

Cevap: Söz konusu takdirde elinizde kalan malın bizzat kendisini veya şimdiki değerini ölçü alıp humusunu vermeniz farzdır.

Soru 873: Humus borcunu deftere kaydeden bir şahıs humusunu ödemek üzereyken vefat ediyor. Bir kız çocuğu dışında ailesinin bütün fertleri bu humusu vermek istemiyorlar. Aynı zamanda bu mirastan ölü ve kendileri için harcama yapıyorlar. Bunu dikkate alarak şu hususları cevaplandırmanızı rica ederiz.

1- Ölünün menkul veya gayrimenkul mallarını damadının ya da varislerinden birinin kullanmasının hükmü nedir?

2- Merhumun evinde damat ve varislerinin yemek yemelerinin hükmü nedir?

3- Bu şahısların ölünün malında geçmişte yapmış oldukları tasarruflarının hükmü nedir?

Cevap: Eğer ölü, malından bir miktarının humus olarak verilmesini vasiyet etmişse ya da varisleri ölüden kalan mirasta bir miktar humus borcu olduğunu biliyorlarsa o malda tasarruf edemezler. Vasiyetini yerine getirmedikçe ya da humus borcu mirastan çıkarılmadıkça o malda tasarruf etmeleri gasp hükmündedir. Geçmişte yapmış oldukları harcamalar için de zamindirler.

 

Facebook da Paylaş
YORUMLAR
Henüz Yorum Yok !
Kategorideki Diğer Haberler