17 Aralık 2018 Pazartesi Saat:
20:03
  

İran Irak Savaşı

İran Irak Savaşı

Facebook da Paylaş
 
1979’da Saddam Hüseyin Batılı devletlerin kışkırtması üzerine Basra Körfezi’ne hâkim olmak için İran'daki rejim değişikliği ve iç karışıklıkları da göz önüne alarak 22 Eylül 1980’de Irak uçaklarının İran′a hücum etmesiyle başladı.  Savaşın ilk günleri Irak′ın üstünlüğü ile geçti. Ancak İran′ın direnişinin artması ile savaş karşılıklı yıpratma sürecine girdi. Tahran ve Bağdat karşılıklı bombalandı. 1981 Nisan ayından itibaren savaş yeniden alevlendi.
 
İran’da Ocak 1978′de başlayan ayaklanmalar kontrolden çıkacak duruma gelmişti. 1978 yılı başlarında bölgesel nitelikli başlayan ayaklanma, bir yıl içinde halk hareketine dönüştü. 1979’da sürgündeki lider Ayetullah Humeyni'nin  ülkeye dönmesiyle İran İslam Cumhuriyeti kuruldu.
 
 Çarşı esnafı ile köylüyü, üniversite öğrencisi ile medrese talebeleri aynı platformda buluşturarak İran Şahını tahtından eden bir sürecin adına İran devrimi denir. 30 Mart 1979′da yapılan halk oylaması ile İran İslam Cumhuriyeti kurularak dünyaya ilan edildi.
 
     Şüphesiz İran devrimi; yüzyılın en önemli devrimi olmuştur. Zira Orta Doğu’daki tüm siyasi dengelerin altını üstüne getirmiştir. Özellikle bu bölgelerin yer altı ve yer üstü kaynakları ABD ve batılı devletler tarafından sömürülmekteyken böyle bir hadisenin yaşanması dünya devletlerini şaşırtmıştır. Özellikle bu dönemlerde Rusya’nın ekonomik kriz ve sonrasında dağılma sürecine girmesi ve Rusya’dan dolayı doğacak boşluğun İran tarafından doldurulabileceği endişesini yaşayan Batılı devletler, İran Devrimi’ni başarısız kılmak gayyesi ile en acımasız faaliyetlerini sürdürmekten çekinmemişlerdir.
 
ABD, İran′daki İslâmi rejiminden endişe etmiştir. Yakınlaşmaya çalıştığı Irak′a çeşitli kanallardan silah yardımı yaptı ve büyük miktarda borç para sağladı. İran-Irak Savaşında Suriye ve Libya İran’ı diğer Arap ülkeleri ve Batılı devletler Irak’ı desteklemiştir. Türkiye ise tarafsız kalmayı tercih etmiştir.